• Français
  • English
  • Chaussée de Charleroi - 110 | 1060 - BE
    +32 2 502 41 91

    DE 10 WIJKEN VAN DE VIJFHOEK ZOALS U DIE NOOIT EERDER HEBT GEZIEN (2/2)

    – 01 juli 2016 –

    De 10 laureaten van de oproep voor burgerinitiatieven van Make.Brussels zijn bekend. De wijken waar die wortel zullen schieten, zijn misschien minder goed gekend. Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuw, Zuid-Lemonnier, Nieuwstraat… De 10 wijken van de Vijfhoek hebben elk hun eigen identiteit. Zullen de geselecteerde projecten die wijken versterken? Een antwoord daarop via hun verhaal, hun gebruikers… En hun geheimen.


    Zuid-Lemonnier: we gaan naar de voorbijrijdende treinen kijken

    De Zuid-Lemonnierwijk, de toegangspoort ten zuiden van de Stad Brussel, verbindt het Zuidstation met de Grote Markt. Net zoals de treinen die daar doorheen de jaren zijn voorbijgereden, kijkt deze wijk terug op een bewogen geschiedenis.

    Aan de reizigers die van het Zuidstation komen, biedt deze wijk  de meest directe toegang tot het stadscentrum, en toont hij het bruisende karakter van een zuiderse stad. De achtereenvolgende golven van Spaanse, Marokkaanse en Oost-Europese migraties verliepen allemaal met de trein,  en de vermoeide reizigers ploften hun koffers neer dichtbij het station, hun enig richtpunt.

    Allerlei kleinhandelszaken verfraaien de Lemonnierlaan, de Stalingradlaan en de Zuidstraat. Dat geldt ook voor restaurant Houtsiplou met zijn reusachtige burgers en 100% Brusselse schilderwerken. Fouad, de eigenaar, ziet het grote potentieel van de  multiculturaliteit in deze wijk: ‘Historisch wonen hier veel mensen van Marokkaanse origine, die zich vermengd hebben met honderden andere nationaliteiten. Dit is geen chique of hippe plek, maar men vindt hier rust en kalmte in het volle centrum van de stad. Het belangrijkste voor Make.Brussels is dat mensen uit verschillende gemeenschappen samenkomen, naar elkaar luisteren en zich engageren. ‘

    Het project voor deze wijk? Een platform dat een beroep doet op de creativiteit van de tramgebruikers.

    De Zuid-Lemonnierwijk kent het dichtste netwerk van tramverbindingen van heel Brussel. Hier kruisen dagelijks honderden mensen elkaar, gaan die naast elkaar zitten en komen ze met elkaar in aanraking. En toch zijn de mensen nooit zo eenzaam geweest. Wij wilden dus een dialoog herstellen, een relatie tussen de gebruikers van het openbaar vervoer. Concreet creëren we een platform waar de tram- en metrogebruikers dagelijkse situaties kunnen delen die ze beleefd hebben, in de vorm van een filmpje vol fantasie. Die films worden dan in de tram getoond of wanneer de mensen aan de tramhalte staan te wachten. 

    Dilay Samanli et  Jasper Flikschuh,  Entramie

    fotorechten (boven) : blog de Sophie Peeters

    2 ongewone details:

    • In 1841 werd het eerste station in de wijk gebouwd. Dat was het Bogaardenstation op het Rouppeplein. In 1869 werd een tweede station gebouwd op het Grondwetplein. In 1950 wordt uiteindelijk het huidige Zuidstation gebouwd.
    • Het Rouppeplein staat vermeld in de geschiedenisboeken: het is op die plaats dat de jonge dichter Rimbaud namelijk bescherming heeft gezocht tegen zijn vriend Verlaine die hem op 10 juli 1873 met de dood bedreigde.


    Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuw: de wijk die Parijs in een flesje doet passen

    Deze wijk vlakbij het Warandepark heeft de allures van een eilandje met ‘Parijse’ charmes,  die aan de bewoners en voorbijgangers een rustige sfeer biedt dankzij zijn vele terrassen, waar de Brusselaars dol op zijn. Deze wijk werd genoemd naar de gelijknamige kapel die aan het einde van de 18e eeuw verdwenen is. De Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuwwijk, ook ‘Congreswijk’ en ‘Vrijheidswijk’ genoemd, werd opgedragen aan de onafhankelijkheid van België, zoals blijkt uit de straatnamen en de aanwezigheid van de congreskolom.

    In 1881 beslist de overheid om deze plek te saneren, de arbeidersbevolking te verdrijven en de gebouwen met de grond gelijk te maken. In de plaats daarvan kwamen gebouwen voor de burgerklasse, en werden mooie, brede lanen aangelegd.

    Het Koninklijk Circus, baken en symbool van Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuw, is één van de belangrijkste culturele plaatsen van Brussel. Hoewel het aanvankelijk bedoeld was voor circuskunsten, is de programmering vandaag vooral muzikaal. Aan de rand van het park bevindt zich het parktheater, de andere culturele plek van deze wijk.

    Het project voor deze wijk?  Meeneemgerechten uit de restaurants van deze wijk, genre ‘Street Food’.

    De restaurants van de Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuwwijk maken integraal deel uit van het DNA van deze wijk. Bewoners, kantoorbedienden of bezoekers van het Koninklijk Circus lopen er af en aan. De ‘Melting Pots’ zouden een link kunnen vormen tussen al die verschillende gebruikers van deze wijk?

    Daniela McFarren et Greg Malcause, Melting Pots

    Fotorechten (boven) : blog de Sophie Peeters

    3 ongewone details:

    • De Congreskolom is jaarlijks het decor van de traditionele hulde aan de Belgische soldaten die gestorven zijn in de oorlog van 1914-1918.
    • Het project van toentertijd om van het Congres een burgerlijke wijk te maken werd als een mislukking beschouwd. De immobiliënmaatschappij ‘Onze-Lieve-Vrouw-ter-Sneeuw’ die werd opgericht om de wijk te renoveren, is in 1885 failliet gegaan. De Grondregie van de Stad Brussel kocht vervolgens het merendeel van de gebouwen over, waarvan ze tot vandaag nog eigenaar is.
    • Victor Hugo heeft op het Barricadenplein nr 4 gewoond en heeft daar verschillende malen Charles Baudelaire op bezoek gehad.


    De Nieuwstraat: shoppen over de hele lijn

    Het verhaal van de Nieuwstraat kan enkel in ‘grote lijnen’ verteld worden. In de 17e eeuw koopt een grondspeculant gronden tussen de Wolvengracht en de omwalling van de stad, en trekt hij een nieuwe ader in een rechte lijn tot aan de Blekerijstraat: de Nieuwstraat. In 1840 wordt die doorgetrokken om zo een verbinding te vormen tussen het stadscentrum en het Noordstation. 30 jaar later worden de Anspachlaan en de Adolphe Maxlaan aangelegd.

    De Nieuwstraat vormt sindsdien de ruggengraat van een wijk die bestaat uit grote boulevards en monumenten van de Belgische geschiedenis: de Muntschouwburg en het Martelarenplein.. De Koninklijke Muntschouwburg, in 1963 Nationale Opera geworden, is een van de grootste operahuizen van Europa. De nabijheid van de stations, de Beurs en de Munt heeft een massa activiteiten naar deze wijk gebracht, die daar  tot op vandaag nog van profiteert: de grootwarenhuizen en de hotels.

    De 700 meter lange Nieuwstraat is tevens de drukste autovrije winkelstraat van het land. Ze herbergt grote internationale prêt-à-porter winkels naast de City2, het grootste stedelijke shoppingcenter van België.

    Het project voor deze wijk? Een digitale krant met de shoppingtrends van de wijk.

    Om de activiteiten van al de handelaars te kunnen volgen, moet men te veel mobiele apps, websites, newsletters,  blogs raadplegen of moet men in elke handelszaak binnenstappen. En de Nieuwstraat is een winkel-wandelstraat van 700 meter lang. De stad Brussel heeft de voorbije jaren initiatieven genomen om deze straat levendig te houden. Met Stryty kunnen de gebruikers hun favoriete handelaars volgen en die met een klik aanbevelen.

    Nicolas Rogovsky, Stryty

    Fotorechten (boven) : blog de Sophie Peeters

    3 ongewone details:

    • De Nieuwstraat is de duurste straat in de Belgische Monopolyversie.
    • De Muntschouwburg werd opgetrokken op de plaats van het Hotel van Ostrevant, waar de munten werden geslagen. Vandaar zijn naam.
    • De Muntschouwburg is getuige van het losbarsten van de revolutie in 1830. Het volk kwam in opstand aan het einde van de vertoning van ‘De stomme van Portici’.


    De Grote Markt: « Het mooiste schouwtoneel ter wereld »

    Net zoals Victor Hugo vóór hem is Jean Cocteau bezweken voor de charme van de Brusselse Grote Markt. En zij zijn bijlange niet de enigen: elk jaar trekt deze plek ,door vele gidsen bestempeld als ‘de mooiste ter wereld’, duizenden toeristen aan. Dit door de UNESCO als Werelderfgoed geklasseerde marktplein is dé trots van de Belgen en de Brusselaars. Vlakbij het Stadhuis en het Broodhuis proberen de gildehuizen elkaar te overtreffen in weelde en ornamenten.

    In de middeleeuwen bekleedde de Grote Markt ook al een belangrijke plaats. Als draaischijf van de handel verbindt ze namelijk het Paleis van de Coudenberg met de haven, via de Grasmarkt. Deze belangrijkste toeristische trekpleister van de Stad  vervult ook vandaag nog een commerciële functie, met name via de Koninklijke Sint-Hubertusgalerijen. Die werden gebouwd om de wijk van de Grote Markt met de Munt te verbinden, en zijn een goede illustratie van de Brusselse luxe.

    Doorheen de geschiedenis heeft de Grote Markt dienst gedaan als plaats voor ontmoetingen, vieringen en samenkomsten. Elke zomer worden daar concerten en allerlei festivals georganiseerd. In de zomer is de Grote Markt het schouwtoneel voor een bloementapijt, in de winter is dat een levensgrote kerststal en de beroemde kerstboom, en alle seizoenen na elkaar zijn dat massa’s toeristen.

    Het project voor deze wijk? Een monumentale constructie dichtbij de Beurs.

    De palaverboom’ is de Afrikaanse wijsheid die wordt overgebracht naar de hoofdstad van Europa. De traditionele baobab zal vervangen worden door een stadsinstallatie die ontworpen werd door een lokale kunstenaar. Hij zal wortel schieten nabij de Beurs, een ontmoetingsplek na de aanslagen. De palaverboom moet een gelegenheid creëren voor dialoog en een plaats zijn waar men kan gaan zitten, samenkomen en bescherming zoeken tegen de regen of de zon. 

    Medhi Beduin,  De Palaverboom

    Fotorechten (boven) : blog de Sophie Peeters

    3 ongewone details:

    • Tot 1979 deed de Grote Markt dienst als parking!
    • Sint-Nikolaas is de populairste heilige van deze wijk: hij is de Patroonheilige van de handelaars nog voordat hij de favoriete heilige van de scholieren werd.
    • Tijdens de beschieting in 1695 hebben de Fransen het Stadhuis als oriëntatiepunt gebruikt om hun schoten te richten. Dat is de reden waarom het Stadhuis niet verwoest werd.


    Zavel: op zoek naar het 6e zintuig

    Pralines, sieraden, antiek, restaurants, … De Zavelwijk heeft alles om uw zintuigen te strelen. De Onze-Lieve-Vrouw-ter-Zavelkerk, die dateert uit de 15e eeuw, heeft een doorslaggevende rol gespeeld in de geschiedenis van deze wijk. De kerk heeft die niet alleen haar naam geschonken, maar ligt ook aan de basis van zijn glorie. In de 16e eeuw wordt de directe omgeving rond de kerk bebouwd en bevolkt door edellieden die willen genieten van het panorama die deze plek op de stad biedt. In de 19e eeuw wordt de wijk in tweeën gedeeld door de aanleg van de Regentschapsstraat. De minder gegoede bevolking neemt vervolgens zijn intrek is de wijk die door de aristocraten werd achtergelaten.

    In de jaren ’60 komen de antiquairs zich in de wijk vestigen, en geleidelijk aan ontwikkelt die zich tot een chique plaats. Vandaag spreekt men trouwens over verzaveling om te wijzen op de gentrificatie van de Marollenwijk, die daar net naast ligt.

    Deze residentiële wijk onderscheidt zich vooral door zijn gesofistikeerde handelszaken. Het is dé place to be voor de liefhebbers van antiek, en wie van kunst en Afrikaanse beeldhouwwerken houdt, vindt er ook zijn gading. Bekende chocolatiers, internationale boetieks en juweliers hebben zich daar genesteld.

    De terrassen op de markt van de Grote Zavel, de cafés en restaurants zijn de ideale plek om te zien en gezien te worden.

    Het project voor deze wijk? Een belevenis voor de zintuigen, die een combinatie biedt van muziek en degustatie in de Zavelwijk.

    Samen met de antiquairs vormen de chocolatiers de identiteit van de Zavel. Ze bieden allemaal al artistieke uitstalramen, maar die willen wij nog aantrekkelijker maken. Door de chocolatiers met de musici  en wetenschappers samen te brengen, leggen we het  accent op het creatieve en innovatieve potentieel van de Zavel, en van de hele stad.

    Elien Haentjens, Felipe Reinosa Carvello et Peter Oliveira Passos, The sound of Chocolate 

    3 ongewone details:

    • De Grote Synagoge van Brussel is de officiële synagoge van de Belgische Joodse gemeenschap.
    • Te midden van de tuin van de Kleine Zavel Square staat de Fontein van de Graaf van Egmont en Hoorn. Deze is omringd door tien standbeelden van politici, geleerden en kunstenaars uit de 16e eeuw.
    • De tuin is ook omringd door bronzen beeldjes die achtenveertig oude ambachten voorstellen.


    RECEVEZ NOTRE NEWSLETTER TOUS LES MOIS !

    Abonnez-vous à notre newsletter pour recevoir les news directement dans votre boîte mail:

    juli 1, 2016
    More in Inspiratie
    De 10 wijken van de vijfhoek zoals u die nog nooit eerder hebt gezien (1/2)

    De 10 laureaten van Make.Brussels zijn bekend. De 10 wijken van de Vijfhoek waar die wortel zullen schieten, zijn misschien...

    Close